Prekast sektöründe silis kumu kullanımı
Prekast üretiminde kullanılan temel malzemelerden biri de silis kumu dur. Üretimde kullanılacak kumun belirli Türk Standartlarına göre işlemlerden geçmiş olması gerekmektedir. Buna göre tedarik için anlaştığımız firmalar sınırlıdır. Prekast dış cephe kaplama malzemelerinin üretiminde sprey yöntemi kullanıldığından, sprey ekipmanından geçen kumun tane boyutu önem taşımaktadır. Sprey ekipmanında kumdan dolayı tıkanıklık olması, hem sprey ekipmanının bozulup arızalanmasına hem de projede termininin aksasına neden olabilmektedir.
Silis kumu, üretim tesisinde belirli işlemlerden geçmelidir; 
- Yıkama
- Zenginleştirme
- Sınıflandırma
- Susuzlandırma
Ayrıca belirli değerleri sağlaması için, aşağıdaki testlerden geçmesi gerekmektedir;
- Elek Analizi
- AFS kil miktarının tayini
- Rutubet tayini
- Kızdırma kaybı
GRCA açısından silis kumu özellikleri
Prekast hammadesi olarak kullanılacak silis kumu, iyi agregalanmış yada yıkanmış ve kurutulmuş, çözülebilir maddelerden arındırılmış, su/çimento oranının doğru ayarlanabilmesini sağlamalıdır. Taneleri yuvarlak yada delikleşmeye neden olmayacak şekilde düzensiz ve pürüzsüz yüzeye sahip olmalıdır.
Sprey yönteminde maksimum tane boyu 1,2mm’den büyük olmamalıdır. Tercihen 150 mikron elekten, toplam ağırlığın %10’dan azı geçmelidir.
| İçerik | Oran |
|---|---|
| Silika içeriği | >%96 |
| Nem içeriği | <%2 |
| Çözülebilir tuz | <%1 |
| Kızdırma kaybı | <%0,5 |
| Sülfat iyonu (maksimum) | 4000 ppm |
| Klorür iyonu (maksimum) | 600 ppm |
İçerisinde yüksek oranda nem olması, bileşimin hızla altere olmasına neden olmaktadır. Nem oranı bilinmeyen malzeme, üretimde kullandırılmamalıdır. Silika içeriğinin %96’dan fazla olmasına her zaman gerek yoktur. Düşük silika içerikli, kaliteli kum prekast dış cephe üretiminde daha stabil değerler elde edilmesini sağlayabilmektedir.
Kumu içeriğindeki taneler sağlamsa, parçalanmıyorsa, tepkimeye girmiyorsa, taneler benze boyuttaysa, elek analizinde belirtilen sınıflamaya uygunsa kızdırma kaybı %3’e kadar kabul edilebilmektedir.
İlgili Türk Standartları
Uygun kumu tedarik edebilmek için, mümkün oldukça Türk Standartlarına göre üretim yapan firmaları tercih ediyoruz. Türkiye’de üreticiler genelde aşağıdaki iki standarda göre üretim yapmaktadır.
| Standart | Açıklama |
|---|---|
| TS 5425 | Silika maça kumu-Döküm sanayii için |
| TS EN 12904 | Silis kumu ve silis çakılı - İçme ve kullanma sularının arıtımında kullanılan |
Türk Standardına uygun kum üretimi yapan fabrika bulunmayan şehirlerde, prekast dış cephe üretimi yapan prekast üreticileri uygun malzeme tedarikini kontrol için kum eleme tesisi yada laboratuvar kurarak, devamlı malzemelerini testten geçirmeleri gerekmektedir. Aksi durumda, üretimleri için taahhüt ettikleri ömür, olması gerekenden çok daha az olacaktır.
Silis kumu, işletmeye girdikten sonra, yetkili mühendis tarafından tekrar kontrol edilmeli, prekast üretimine uygun değilse işletmeye sokulmamalıdır. Tane boyu küçük olmasından dolayı, gözle görülmeyecek farklılıklar üretimin kalitesini etkileyebilmektedir.
